Dag 11: Van Phonsavan (Vallei der kruiken) naar Vang Vieng

Bergrit van Phonsavan naar Vang Vieng.

Na het ontbijt vertrekken we richting het midden van Noord-Laos. Het zal een rit van 240  km worden. Opnieuw door de bergen. Ten vroegste kunnen we ontbijten om 07:00 uur. Om 07:45 verlaten we het hotel te Phonsavan, en de 'Plain of Jars'. We rijden terug dezelfde route van 2 dagen geleden tot in Phou Khoum. De eerste 35 km is de weg nog in normale toestand. Maar de volgende 100 km is het een erbarmelijke baan. Een eerste stop in Nam Chat om 09:35 na 77 km. De omgeving is wel schitterend.

Stop te Nam Chan. Het wegdek, hier nog zonder kuil.

Phou Khoun.

In het op 1350 meter hoogte gelegen Phou Khoun bereiken we een verkeersknooppunt waar men o.a. de weg naar Luang Prabang tegen komt. Nu zijn we terug aan het 'rond punt' van 2 dagen geleden. Het is 11:50 geworden en hebben in 4 uur tijd 127 km afgelegd, hetgeen heel behoorlijk is.

De lunch in dezelfde locatie maar dit keer een ander restaurant. Nu één waar geen hond in de keuken helpt.(toch niet opgemerkt)

Aan de splitsing naar Phonsavan en Vang Vieng.

Restaurant te Phou Khoun.

Hier komt men op National Road 13 en krijgt men de 200 mooiste kilometers van Laos. National Road 13 slingert zich naar boven door de bergen. Op de bergweg die tot ruim 1500 meter hoogte stijgt, heeft men uitzicht over beboste, voor houthakkers onbereikbare bergtoppen Maar ook over kaalgeslagen heuvels die de sporen dragen van vele jaren brandakkerbouw. De weg wordt geflankeerd door dorpen van de Hmong, die zijn gevestigd in gebieden die op ruim 1000 m hoogte liggen. 

De mooiste bergweg van Laos, maar in o zo erbarmelijke toestand. Waarschijnlijk werd er sedert de Fransen hier vertrokken zijn, geen onderhoud aan de wegen meer gebeurt. Ik dacht dat Madagascar het slechtste was, maar dit hier is nog erger. 

Pha Thao

In het dorpje Pha Thao wonen Hmong die eind de jaren  1970 voor de gevechten tussen rebellen en Pathet Lao troepen naar Thailand vluchtten en pas medio jaren 1990 door de Laotiaanse regering in het kader van een terugkeerprogramma hier werden gevestigd.

Hmong dorp, weinig beleving.

Rustige dorpjes.

Kasi.

We rijden door Kasi dat omgeven is door rijstvelden. Verder duiken aan de horizon machtige rots massieven op, die er van een afstand uitzien als middeleeuwse kastelen. De baan loopt door landschappen van een sublieme schoonheid. De weg National Road 13 klimt in ontelbare bochten door het berglandschap.

Tussen Phou Khoun en Vang Vieng.

Vang Vieng

Na 240 km komen we om 18:45 uur toe in Vang Vieng, gelegen aan de oevers van de Nam Song en omgeven door majestueuze kalkstenen bergen. Het is een trekpleister voor bezoekers aan Laos vooral vanaf de tijd dat Laos zijn poorten voor westerlingen opende.

Logies.

Ons hotel in Vang Vieng is gelegen op een schilderachtige plaats bij kalkrotsen. We logeren 2 nachten in een verbluffende omgeving in het Hotel Riverside Boutiique Resort, gelegen aan de rivier.

Route dag 11 van Phonsavan naar Vang Vieng - 240 km.

Hotel Riverside Boutique Resort in Vang Vieng.

Over 240 km hebben we 11 - 1 uur lunch = 10 uur gereden. Een marteling voor ons en de wagens. Het wegdek is in abdominale toestand. Oh ironie, en dan merkten we op een bepaald moment een TGV trein voorbijrazen.

Toestand van het wegdek in Laos.

Wegdek over 200 km van de 240 km

Vanavond namen we afscheid van onze uitstekende Laotiaanse gids Sangvien, en onze chauffeur. Zij hebben nog een nachtrit naar Luang Prabang voor de boeg terug over dezelfde afgrijselijke baan.

Route van Phonsavan, via Phou Khoun naar Vang Vieng, 241,5 km.

Dag 10: Phonsavan, Vallei der kruiken en de clusterbommen.

Phonsavan.

Deze stad is ook de hoofdstad van de provincie Xieng Khuang en werd gebouwd na afloop van de Vietnamoorlog in 1975. De vorige provinciehoofdstad Muang Khoun was bij de zware gevechten verwoest. Men koos Phonsavan omdat dit het dichtst bij een vliegveld lag. Het is een moderne stad zonder de minste charme. De stad is nu voornamelijk van belang als uitvalsbasis voor de 'Vlakte der Kruiken'. We beginnen onze ontdekking van deze plaats na het ontbijt. Het hotel is ook de logiesplaats voor Franse en Duitse groepen, en ook voor nog een andere Belgische reisorganisatie. We vertrekken uit het hotel om 08:30 uur.

Hotel te Phonsavan.

Ochtendmarkt te Phonsavan.

Maar eerst een bezoek aan de plaatselijke levendige ochtendmarkt. Het is een propaganda om vegetariër te worden. Gebraden eekhorentjes, zwaluwen en grote ratten, enz.. Ook levende en dikke padden en kikkers worden te koop aangeboden. Enkele beelden zullen genoeg tot de verbeelding spreken. De lokalen vinden het zelf ook gênant. Als we onze camera's instellen, bedekken ze de uitgestalde waren. Waarschijnlijk is het ook iets illegaals.

Eekhorentjes te koop op de markt.

Enkele rare diertjes te koop, eekhorentjes, ratten en iets ondefinieerbaar.

Rat te koop.

Phonsavan en de mysterieuze 'Vlakte der Kruiken'.

Circa 8 km ten zuidwesten van Phonsavan ligt in een heuvelachtig savannelandschap Thong Hai Hin, beter bekend als 'Plain of Jars'. Verspreid over ruim vijftig vindplaatsen liggen 300 vreemde stenen kruiken die archeologen sinds de jaren 1930 voor raadsels stellen. Ze zijn gehouwen uit verschillende lokale steensoorten en variëren in hoogte van 50 cm tot 2,5 meter. De eerste kennismaking begint bij informatiecentrum. Er wordt een overzicht getoond van de oorsprong van de 'Plain of Jars' en van de vernielingen door de Amerikaanse bombardementen. Daarna worden we met een shuttle naar de site gebracht.

Shuttle voertuigje om bezoekers naar de site te brengen.

Oude bomkraters.

Vallei der kruiken - Ban Ang Site 1.

In een gebied van 25 ha groot gebied staan verspreid in het gras honderden, vaak manshoogte 'kruiken' met een doorsnee van soms wel 1 m en een gewicht van 200 à 1000 kg. De grootste van deze stenen reuzen - 2,5 m breed, 2,6 m hoog en met een gewicht van 6 ton - wordt door de lokale gidsen King's Cup genoemd. Onderzoek heeft menselijke resten en grafoffers aan het licht gebracht, die de kruiken dateren op 2500 jaar oud. 

Stenen kruiken, kunnen variëren van 500 kg tot 6 ton.

Het is een raadsel wie die kolossale potten hier heeft achtergelaten en waartoe ze dienden. Er is veel speculatie over de oorsprong en de functie van de stenen kruiken. Sommige wetenschappers nemen aan dat ze dienden als urne voor het stoffelijk overschot van vorsten of stamhoofden. Andere wetenschappers denken dat het voorraadpotten voor rijst en olie waren. 

Sommige kruiken kunnen tot 6 verschillende personen onderdak bieden. 

Over de oorsprong en de functie van de kruiken is er veel gespeculeerd.

Deze site van 344 exemplaren vormt de grootste verzameling van mysterieuze potten. Ongeveer de helft is in de Amerikaanse luchtaanvallen in de Vietnamoorlog beschadigd. Er zijn nog andere vindplaatsen met reuzenkruiken, maar liggen nog bezaaid met landmijnen en zijn onbegaanbaar.

Plain of Jars - Site 1.

Plain of Jars.

Plain of Jars Sites 2.

Op site 2, 8 km ten zuiden van Phonsavan, liggen ruim 90 grijze enorme kruiken verspreid over 2 heuvels.

Via een kleine wandeling van 1 km door de rijstvelden en via 2 houten bruggen naar 'Site2'.

Deze site wordt door toeristen weinig bezocht. Veel kruiken bevatten fragmenten van Boeddhabeeldjes die gelovigen tijdens de Vietnamoorlog uit verwoeste tempels hierheen brachten.

Plain of Jars Sites 3.

Landschappelijk zeer fraai is de ligging van de derde vindplaats. Hier liggen meer dan 100 monumentale kruiken verspreid over een vlakte. Om er te komen wandel je eerst door de rijstvelden.

Sommige kruiken dienden als schuilplaats tijdens de oorlog, merk de beschadiging.

Onze reisbegeleider achteraan rustend tegen een kruik.

Laos, het meest gebombardeerde land ooit.

Tussen 1964 en 1973 dropte de VS tijdens 500.000 bombardementen 270 miljoen ton clusterbommen. Elke 8 minuten, 24 uren per dag, 9 jaar lang. Meer bombardementen dan tijdens de gehele Tweede Wereldoorlog. Laos werd daardoor het meest gebombardeerde land aller tijden. Het arsenaal bestond ook uit het giftige ontbladeringsmiddel Agent Orange om de Ho Chi Minh route te besproeien. Verschillende bomsoorten werden ingezet. In veel gevallen ging het om clusterbommen. Ongeveer een derde van alle bommen, een 80 miljoen ton, is nooit ontploft.

Men één van de (onschadelijk) bommen.

Spoon village.

Tijdens de vele langdurende bombardementen gedurende de Vietnamoorlog werden er in Laos miljoenen tonnen bommen gedropt. In Ban Napia oftewel 'Spoon Village' hebben de lokale mensen veel van die munitie onschadelijk gemaakt. Slimme Laotianen hebben het explosieve verleden naar hun hand gezet. Met de resten maken ze gebruiksvoorwerpen. Hier bekijken we hoe men van granaten en omgesmolten bomresten, het aluminium recupereert en er keukengerief van maakt. Vandaar de bijnaam 'Spoon Village'.

Met het aluminium van bomresten worden lepels en ander keukengerei gefabriceerd.

Accommodatie.

We logeren voor de 2de nacht in het Hotel Vansana Plain of Jars

Dag 9: Van Luang Prabang naar Phonsavan

Van Luang Prabang naar Phonsavan in het oosten van Laos, richting Vietnam.

We zijn nog steeds in Noord-Laos en er staat een lange rit door de bergen op het programma. We vertrekken met 2 ruime Vans om 08:00 uur uit Luang Prabang.

Onze Toyota Van, nummerplaat 8899

Deze minibusjes hebben 8 plaatsen en voldoende ruimte om ook de bagage te laden. We vertrekken na het ontbijt naar onze volgende bestemming, namelijk Phonsavan, de uitvalsbasis voor een bezoek aan de 'Vallei der Kruiken'. We verlaten om 8 uur uit Luang Prabang en al snel rijden we door een unieke bergstreek. 

Het is een weinig gebruikte route. We doorkruisen talrijke dorpen waar de mensen zich in de  ochtendnevel opwarmen. Het duurt nog tot 8:30 uur eer het kwik de hoogte in gaat. We bewonderen het weinige dorpsleven, loslopende kinderen, mensen die de was te drogen ophangen. We rijden tot een hoogte van 1600 meter en steevast door een rimboe. De Khmu en Hmong bevolkingsgroepen hebben hier hun leefgebied. 

Tussen Luang Prabang en Vientiane.

Ergens onderweg houden we een toiletstop op een plaatsje waar er 2 keer per maand een markt plaats vindt. Verkopers komen uit Luang Prabang en Vientiane om hun waren trachten te verkopen.

Verkopers komen 2 x per maand uit Luang Prabang en Vientiane hun waren verkopen.

Lunch in Phou Khoum.

Tussen onze vertrekplaats en eindbestemming van vandaag, is er op één locatie, nl in Phou Khoum, iets waar een lunch kan genomen worden. Na 130 km en om 13:00 uur zijn we zover. Op deze plaats kan men de bestemming kiezen, verder naar Phonsavan of naar Vieng Vang. We zullen hier later terug komen vanuit Phonsavan op weg naar Vang Vieng.

Goed gevulde tafel met de lunch.

Keuken waar de lunch gereed gemaakt wordt.

Restaurant in Phou Khoum.

Wegen in Laos.

Sedert de Fransen hier vertrokken zijn, is er niet veel veranderd aan het wegdek. We dachten dat we alles al gezien hadden in Madagascar. Maar hier is het even erg, zo niet nog erger. Het is slalommen rond de vele putten en honden die over de weg lopen. Een dier overrijden betekent slechte karma opbouwen. Indien dat teveel wordt, zou de chauffeur in zijn volgend leven wel eens als een van die honden kunnen zijn die aangereden werden.

Erbarmelijke toestand van het wegennet.

Putten als bomkraters maken dat onze tocht meer weg heeft van een hindernissenparcours. Schaarse vrachtwagens met bouwmaterialen. Verder weinig tot geen gemotoriseerd verkeer te bespeuren.

Typische toestand van het wegennet.

Dit is nog een mooi wegdek.

MAG museum.

Tijdens de Vietnam oorlog werden in Laos meer bommen gedood door de Yankees dan in de 2de wereldoorlog op Duitsland en Japan samen. In Phonsavan is er een museum waar deze episode aanschouwelijk voorgesteld wordt. Het MAG - Mines Advisory Group's Visitor Information Center is zeer verhelderend. Men krijgt er veel informatie over de verwoestingen die de clusterbommen en andere munitie hebben aangericht.

Aan de hand van een video en informatiepanelen presenteert het centrum een historisch overzicht van de bomaanslagen in de regio. Alsook de gevolgen daarvan voor de gezondheid en het dagelijks leven van de bevolking en het werk van de mijnenvegers.

Kledij van de ontmijners in het MAG museum.

Een gedetailleerde beschrijving van de dodelijke projectielen doet je ervan huiveren. Als afsluiting kan men een donatie doen voor ondersteuning van deze activiteiten.

Accommodatie.

Wat een dag beleefden we vandaag. Na een rit van 270 km komen we om 18:45 uur aan in het hotel. De gemiddelde snelheid vandaag over de 270 km: 32 km/hr. We logeren 2 nachten in Phonsavan in het Hotel Vansana Plain of Jars. Trotter geeft hier met een zware overdrijving de quotering 'luxueus' aan. Het is een afgeleefd hotel dat een opfrissing zou kunnen gebruiken. Het restaurant: amper 2*.

Dag 9 van Luang Prabang naar Phonsavan.

Dag 8: Wat's = tempels in de oude hoofdstad: Luang Prabang.

Naar de ochtendmarkt.

We zijn al uit ons bed vanaf 05:30 uur. We moeten wel zelf koffie inschenken, zelf ons brood nemen, maar het eitje bakken doet de boy van dienst. Na onze karma verdiend te hebben rijden we met de tuk-tuk naar de ochtendmarkt. Hier bekijken we allerlei eetwaren. Alhoewel, de gebraden eekhoorntjes zien er toch maar raar uit.

Het vlees ligt er uitgestald.

Het bezoek aan de ochtendmarkt is pure propaganda voor het vegetarisme. Het vlees ligt er op tafels, kippenpoten zijn duidelijk erg geliefd, evenals eekhorentjes. Na de vleesafdeling komen we aan de kieuwdragers en amfibieën. 

Tuk-tuk's zijn het populairste vervoermiddel in Luang Pravang.

Oude centrum van Luang Prabang.

Sinds december 1995 geniet Luang Prabang officieel de bescherming van de Unesco, dat de stad als erfgoed van de mensheid heeft gecatalogeerd. Er staan een aantal mooie wats of tempels. We zijn om 09:00 uur gereed om met de mountainbikes en de tuk-tuk naar de Laotiaanse tempels te rijden.

Met mijn mountainbike/type pygmeeënfiets.

Sommigen met een tuk-tuk.

De Laotiaanse tempels, of de wats.

Een wat-complex bestaat uit verscheidene gebouwen naast een ceremoniële hoofdzaal of sim. De sims van de wats staan bekend om hun meerlagige daken, die bijna tot de grond reiken. De belangrijkste decoratiekleur van Laotiaanse wats is goud, dat het licht van de zon symboliseert. De plattegrond van een wat-complex weerspiegelt zijn verschillende functies, die niet beperkt zijn tot de religie. Alle wats zijn omgeven door een buitenmuur en behalve de bibliotheek staan alle gebouwen op de grond, niet op palen.

Koninklijk museum.

Het Nationaal Museumcomplex, die tussen de Mekong en de berg Phou Si ligt, werd tussen 1904 en 1909 door de Fransen gebouwd als residentie voor de koning. Ooit was het Koninklijke Paleis het magisch-religieuze middelpunt van het rijk. Men heeft er verschillende gebouwen, waaronder de Wat Choum Khong, het Nationaal museum, de Wat Mai Sanadingesnaam, de Wat Xieng Mouan, de Wat Phai, de Phabang, enz... De blikvanger in de entreehal, die ooit bij staatsrituelen en andere officiële gebeurtenissen werden gebruikt, is de troon van de Pha Sangkharat, de hoogste patriarch van het Laotiaanse systeem. 

Een van de laatste koningen van Laos, Srisavang Vong.

In de koninklijke vertrekken moeten we al wat iets of wat foto's kan nemen, in een locker opsluiten. Schoenen uit, waardoor tienallen zweetvoeten over het parket van de zalen schuifelen. De bezoekers vergapen zich, al dan niet met open mond, aan de Boeddhabeelden, de weelderige, met goud bezette troon en wandschilderingen met voorstellingen uit het leven van verlichte personen of ander rijke kerels. Interessant is de ruimte met de gouden boeddha, officieel de beschermer van het land. Het beeld weegt vijftig kilogram en is 83 cm hoog. Boze tongen beweren dat het een kopie is, het echte zou ergens in de hoofdstad Vientiane worden bewaard.

Wat Mai.

Een van de grootste sacrale bouwwerken in Luang Prabang. Ten tijde van de monarchie stond ooit het Boeddhabeeld Phra Bang, het nationale heilige beeld, centraal. Uitgebeeld zijn scènes die over de voorlaatste incarnatie van Boeddha verhaalt. Het is een van de 32 overgebleven heiligdommen van de in totaal meer dan zestig tempels die Luang Prabang ooit sierden.

Wat Visoun.

Volglens het volksgeloof  werd deze tempel opgericht op het rijstveld van de twee mythische beschermgoden van Luang Prabang. Evenals veel andere tempels in de stad bezit de Wat Visoun een prachtig versierde ranke nagaboot voor de roeiwedstrijd die jaarlijks plaats vindt op de rivier, de Nam Khan.

Leien waarop men zijn naam kan schrijven en die het dak zullen moeten bedekken.

Wat Xieng Thong.

Deze tempel, het Gouden Stadsklooster, wordt door de Laotianen als het belangrijkste symbool van het religieuze erfgoed van hun land beschouwd. Het complex staat bekend om de prachtige mozaïeken van gekleurd glas. De sim (inwijdingszaal) werd in 1560 gebouwd en stond tot 1975 onder koninklijke bescherming. Er werden verscheidene Laotiaanse koningen gekroond. Men heeft er de Tripitaka bibliotheek, de Rode kapel, de Sim, de Monnikenvertrekken. 

Het uit de 16e eeuw stammende koningstempel Wat Chiang Thong is beroemd om de fraaie Boeddhafiguren, rijke goudversiering en mozaïeken.

Genoeg tempels voor vandaag. Met de mountainbikes en tuk-tuk naar het restaurant, 'The Silk Road' aan de oever van de Mekong. Na de reusachtige lunchporties om 14:00 uur naar het hotel. Iedereen gelukkig dat dit het einde van ons programma voor vandaag was. We genieten nu van een vrije namiddag. Ieder op zijn eigen manier, shopping voor de ene, rusten voor iemand anders, en een koffietje smaakt altijd. Genoeg karma verdiend voor vandaag.

De uitstekende Laotiaanse gids: Mr. Sangvien Vongkham.

We zijn gelukkig dat we eens rustig en alleen onze schaarse vrije tijd kunnen spenderen. We hebben een croque-monsieur gegeten in een Zwitserse stijl restaurant. Het was een afwisseling na 2 keer per dag rijst gegeten te hebben en de rijst uitgedeeld te hebben aan de monniken.

Accommodatie.

We slapen voor de 3de nacht in het Victoria Xieng Thong Hotel

Luang Prabang - Victoria Xieng Thong Hotel